Περίεργη «ευλογία» μονοπωλίου στο γάλα!

Συνεχίζοντας αδιατάρακτα την παράδοσή της, να μην λέει «όχι» σε οποιαδήποτε συγχώνευση μεγάλων επιχειρήσεων, όσο και αν είναι ορατό δια γυμνού οφθαλμού ότι μπορεί να «στραγγαλίσει» τον ανταγωνισμό, η Επιτροπή Ανταγωνισμού ετοιμάζεται να πει το μεγάλο «ναι» και στο «γάμο» της VIVARTIA με την ΜΕΒΓΑΛ. Έχει ενδιαφέρον, όμως, το παρασκήνιο αυτής της έγκρισης, που θα έπρεπε να προβληματίσει τον αδέκαστο πρόεδρο της Επιτροπής, επίτιμο αρεοπαγίτη, κ. Δ. Κυριτσάκη.

Λίγο πριν συνεδριάσει η Ολομέλεια της Επιτροπής, στις 10 Ιανουαρίου, με σκοπό να… 



καταπιεί την κάμηλο του μονοπωλίου που επιχειρείται να δημιουργηθεί στο φρέσκο γάλα, ανεπιβεβαίωτες πληροφορίες του “S10”, τις οποίες θέτουμε υπό μορφή ερωτημάτων προς τον κ. Κυριτσάκη, δημιουργούν πολλές «σκιές» για τις διαδικασίες που ακολουθούνται:

n  Αληθεύει, άραγε, ότι γνωστός ακαδημαϊκός δάσκαλος και αντιπρύτανης μεγάλου ΑΕΙ των Αθηνών έχει συντάξει γνωμοδότηση για λογαριασμό των δύο εταιρειών που ζητούν έγκριση της συγχώνευσής τους, στην οποία διατυπώνει επιστημονικά (εντός ή εκτός εισαγωγικών…) επιχειρήματα, προκειμένου να πείσει ότι δεν θα επηρεασθεί αρνητικά ο ανταγωνισμός;

n  Αληθεύει, άραγε, ότι κατά διαβολική σύμπτωση ο ίδιος ακαδημαϊκός δάσκαλος είχε την εποπτεία της διδακτορικής διατριβής του στελέχους της Γενικής Διεύθυνσης Ανταγωνισμού, ο οποίος έχει επιφορτισθεί με τη διερεύνηση της υπόθεσης, σε συνεργασία με μόνιμο εισηγητή;

n  Παρότι είναι γνωστό, ότι ο κόσμος στην Ελλάδα είναι μικρός, αυτή η σχέση μεταξύ ελέγχοντος και ελεγχόμενου δεν προβληματίζει την Επιτροπή Ανταγωνισμού για τις συγκρούσεις συμφέροντος που πιθανόν να δημιουργεί; Από όλα τα άξια στελέχη της Γενικής Διεύθυνσης Ανταγωνισμού, άραγε, δεν θα μπορούσε να επιλεγεί κάποιος άλλος για την επεξεργασία του συγκεκριμένου φακέλου, ώστε να μην υπάρχει η παραμικρή υπόνοια σύγκρουσης συμφέροντος; Κάθε απάντηση από τον πρόεδρο της Επιτροπής Ανταγωνισμού θα δημοσιευθεί με μεγάλη ευχαρίστηση από το “S10”.

Επί της ουσίας της υπόθεσης, έγκυρες πληροφορίες αναφέρουν, ότι η Επιτροπή προσανατολίζεται να εγκρίνει τη συγχώνευση, με την επιβολή διαρθρωτικών μέτρων που υποτίθεται ότι θα περιορίσουν τις δυσμενείς επιπτώσεις της στον ανταγωνισμό. Αυτό ισχύει ιδιαίτερα για την πιο «καυτή» παράμετρο της συγχώνευσης μεταξύ του πρώτου και του τρίτου μεγαλύτερου «παίκτη» μιας αγοράς τεσσάρων «παικτών» (ΔΕΛΤΑ, ΟΛΥΜΠΟΣ, ΜΕΒΓΑΛ, ΑΓΝΟ): δηλαδή, για το σχεδόν απόλυτο μονοπώλιο ΔΕΛΤΑ-ΜΕΒΓΑΛ στην προμήθεια γάλακτος από τους παραγωγούς της Βόρειας Ελλάδας.

Το διαρθρωτικό μέτρο που μπορεί να ζητηθεί είναι να περιορισθεί η παρουσία των δύο εταιρειών στη Ζώνη Γάλακτος της Βόρειας Ελλάδας, δηλαδή να σταματήσουν να συνεργάζονται με κάποιους από τους κτηνοτρόφους, ώστε (θεωρητικά) να δοθεί η δυνατότητα και σε άλλες εταιρείες να αγοράζουν και να ενισχυθεί ο ανταγωνισμός. Αυτά, βέβαια, βρίσκονται στη σφαίρα της θεωρίας. Γιατί στην πράξη, η επιβολή διακοπής συνεργασίας με μερίδα κτηνοτρόφων δεν πρόκειται να φέρει ζήτηση από άλλους «παίκτες», αφού η αγορά του φρέσκου γάλακτος βρίσκεται σε πτώση και το μόνο που θα προκαλέσει θα είναι ακόμη μεγαλύτερη μείωση των τιμών παραγωγού, προς όφελος της ΔΕΛΤΑ και της ΜΕΒΓΑΛ! Με απλά λόγια, τα μέτρα κατά του μονοπωλίου θα είναι στην πραγματικότητα μέτρα υπέρ του μονοπωλίου!

Έγκριτοι νομικοί του δικαίου του ανταγωνισμού, τονίζουν ότι η Επιτροπή έχει κάθε δυνατότητα –και θα ήταν σκόπιμο στη συγκεκριμένη περίπτωση να αξιοποιήσει αυτές τις δυνατότητες- να απαγορεύσει τη συγκέντρωση για να προστατευθεί ο ανταγωνισμός. Το επιχείρημα των εταιρειών, ότι η συγχώνευση είναι μια αναγκαία απάντηση σε μια δύσκολη οικονομική συγκυρία, δεν πρέπει να προβληματίζει ιδιαίτερα την Επιτροπή Ανταγωνισμού, πρώτο μέλημα της οποίας οφείλει να είναι η προστασία του ανταγωνισμού και όχι το οικονομικό όφελος μεγάλων εταιρειών. Άλλωστε, αυτή την κατεύθυνση δείχνει και η Γενική Διεύθυνση Ανταγωνισμού της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, που απαγόρευσε δύο μεγάλες συγχωνεύσεις δισκογραφικών εταιρειών, παρότι αντιμετωπίζουν πολύ σοβαρότερα προβλήματα επιβίωσης ακόμη και από τις ελληνικές γαλακτοβιομηχανίες σε εποχή μνημονίου.

Οι ίδιοι νομικοί τονίζουν, ότι εν προκειμένω δεν δικαιολογούνται από το δίκαιο του ανταγωνισμού τα διαρθρωτικά μέτρα. Αυτά θα χρειάζονταν σε δύο περιπτώσεις:

1)      Εάν διαπιστωνόταν έλλειψη πρώτης ύλης και οι άλλοι ανταγωνιστές έχουν ανάγκη πρόσβασης στους κτηνοτρόφους. Αυτό προφανώς δεν ισχύει, αφού η κατανάλωση φρέσκου γάλακτος μειώνεται και η πρώτη ύλη για την τροφοδοσία της αγοράς πλεονάζει.

2)      Εάν, αντίστροφα,  οι κτηνοτρόφοι δεν μπορούν να βρουν άλλους αγοραστές. Εάν αυτό ισχύει, τα διαρθρωτικά μέτρα πρέπει να είναι υπέρ των κτηνοτρόφων (π.χ.: παράταση συμβάσεων ή διακοπή των συμβάσεων αλλά με πολύ υψηλή αποζημίωση από τις συγχωνευόμενες εταιρείες προς τους κτηνοτρόφους, ή διακοπή συμβάσεων μόνο μετά από μία μεταβατική περίοδο και εφόσον ο κτηνοτρόφος έχει βρει άλλον αγοραστή και, στην αντίθετη περίπτωση, νέα πρόσθετη μεταβατική περίοδος). Τέτοια μέτρα, όμως, που πράγματι θα ωφελούσαν τους κτηνοτρόφους, δεν φαίνεται να εξετάζει, σύμφωνα με πληροφορίες του “S10”, η σχετική εισήγηση που συντάσσεται αυτή την περίοδο στην Επιτροπή Ανταγωνισμού.

Αν εγκριθεί τελικά η συγχώνευση, με «διακοσμητικού χαρακτήρα» διαρθρωτικά μέτρα, σχολιάζουν οι ίδιοι νομικοί, στην πραγματικότητα θα προκληθεί μεγάλη οικονομική ζημία στους παραγωγούς και ισχυρή πίεση στις τιμές του γάλακτος, που θα ωφελήσει μόνο τις δύο υπό συγχώνευση εταιρείες, η μία εκ των οποίων έχει από καιρό δημόσια ανακοινώσει ότι επιθυμεί να αποχωρήσει, ολικά ή μερικά από την Ζώνη Γάλακτος της Β. Ελλάδας για οικονομικούς λόγους.

Υπενθυμίζεται, ότι οι παραγωγοί γάλακτος βρίσκονται από παλιά στο στόχαστρο των γαλακτοβιομηχανιών. Στη μεγάλη υπόθεση του καρτέλ στο γάλα, που είχε οδηγήσει στην επιβολή προστίμων από την Επιτροπή Ανταγωνισμού στις περισσότερες βιομηχανίες, και πάλι οι μεθοδεύσεις καταστρατήγησης του υγιούς ανταγωνισμού είχε αποδειχθεί ότι πρωτίστως στρέφονταν κατά των κτηνοτρόφων…
sofokleous10